De verhuizing van de verzorgingsstaat

femmianne bredewold, loes verplanke & evelien tonkens 156 maakt. Dat kan schadelijk zijn voor de balans in relaties en kan cliënten met lege handen achterlaten. In de snv -werkwijze zien we ook de spanning tussen de hui- selijke en de civiele logica uitvergroot. Het beleid benadrukt – in lijn met de civiele logica − individuele autonomie en solidariteit op basis van gelijkheid. Dit maakt het moeilijk om hulp te vragen en te aanvaarden. Mooi aan de snv -werkwijze is dat het een vorm biedt voor het doorbreken van die verlegenheid om hulp te vragen en aan te bieden. Ook biedt het een gelegenheid om problemen die in de huiselijke sfeer spelen met andere naasten te delen. Maar de prijs daarvan is soms hoog, zo laat de snv -casus ook zien. Individu- ele vrijheid en gelijkheid – centrale waarden van de civiele logica − worden ondergeschikt gemaakt aan de onderlinge zorgzaamheid van de huiselijke logica. Die zorgzaamheid kan, zoals gezegd, steu- nend en behulpzaam zijn, maar die kan ook betweterig en betut- telend zijn. Impliciete hiërarchieën, gebaseerd op persoonlijke ge- schiedenissen en/of posities in gezin of familie spelen door in de manier waarop mensen elkaar benaderen. Bescherming tegen on- derlinge kleinering is een waarde in de civiele logica die in de hui- selijke logica gemakkelijk wordt gemist, vooral in situaties waarin mensen elkaar verantwoordelijkheid en schuld toeschrij-ven voor hun eigen situatie. Dat doet zich niet zo snel voor als iemand kan- ker heeft, maar wel bij relatie- of opvoedingsproblemen. Kortom: in de snv -casus is de waarde van de huiselijke logica scherp omlijnd. Het appèl dat snv doet op onderlinge hulp en steun kan een positieve dynamiek stimuleren die de zwakte van de civiele logica doorbreekt. In de civiele logica moet namelijk ieder zijn eigen leven leiden en krijgt solidariteit vooral vorm op basis van gelijkheid. Positief aan snv , in tegenstelling tot de ci- viele logica, is dat er meer ruimte is voor onderlinge afhankelijk- heid. De snv -casus brengt echter ook aan het licht hoe slecht het individu in de huiselijke logica beschermd is tegen betutteling en vernedering.