De verhuizing van de verzorgingsstaat

inleiding 7 1 Inleiding De beloften van nabijheid en de verhuiselijking van de zorg Jan Willem Duyvendak en Evelien Tonkens Alles komt dichterbij. Bestuur komt dichter bij professionals en burgers. Beleid komt dichter bij uitvoering. Professionals komen dichter bij burgers. En burgers komen dichter bij elkaar: ze gaan elkaar meer helpen en steunen in hun ‘sociale netwerken’. Dat zijn de beloften van nabijheid van de decentralisatie van het ‘sociale domein’ sinds 2015 . Nabijheid wordt gepresenteerd als bijdrage aan kwaliteit en efficiëntie. Nabije hulp en zorg zou warmer en vertrouwder, beter, omdat het meer ‘maatwerk’ biedt, en ook nog eens goedkoper zijn. Lokale bestuurders zouden dichter bij burgers staan en hun wensen, noden en mogelijkheden beter kennen. In de voorgaande zinnen schuilen twee overkoepelende beloften van nabijheid. De eerste belofte van nabijheid luidt dat gedecentraliseerde zorgverlening de veel beklaagde versnippering en bureaucratie kan helpen bestrijden door ‘integraliteit’ en ‘generalistische’ pro- fessionals. Lokale professionals, laagdrempelig georganiseerd in wijkteams, zouden een meer directe band met burgers kunnen aangaan dan de ‘bureaucraten’ van ‘anonieme zorgkantoren’. Bovendien is de gedachte dat burgers zich in hun nabije om-