TSV 3 - najaar 2020

28 Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken NAJAAR 2020 nummer 3 raadslid? ‘Dat in Enschede raadsleden elkaar de tent uitvechten voor € 166 duizend omde speeltuinen open te houden. Een luttel bedrag op een begroting van circa € 800 miljoen, waarvan zo’n € 400miljoen beïnvloedbaar, maar het gaat wel over een zaak waar ze, in tegenstelling tot het sociaal domein, iets over te zeggen hebben.’ Nijhuis voorziet dat er vanwege de coronacrisis een funda- menteel debat ontstaat over de politiekemaatschappelijke prioriteiten. ‘Endat zal ongetwijfeld een stevig debat worden.’ Bronnen • https://www.tubantia.nl/enschede/burgemeester-enschede- begint-met-dubbel-gevoel-aan-nieuwe-jaar-we-zijn-rijke-en- arme-stad-br~a236f309/ • https://www.rtvoost.nl/nieuws/174476/ Enschede-op-twee-na-armste-gemeente-van-Nederland • https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/drie- kwart-van-de-gemeenten-voorziet-extra-bezuinigin- gen-door-coronacrisis~b83d385e/ • https://www.quotenet.nl/lijstjes/g133059/ top-10-dit-zijn-de-armste-gemeenten-van-nederland/ LOKALE IMPRESSIES ‘D e activiteiten in de dorps- huizen vanOpsterland zijn grotendeels tot stilstand ge- komen. Vanwege de corona- maatregelen kondenmensen er niet meer komen en durfden ze dat ook niet meer. Vooral sociaal had dat nogal wat reper- cussies; dorpshuizen zijn namelijk vitale ontmoetingsplekken in onze gemeente. Er gebeurt van alles, ze vormen een uit- valsbasis voor wat jemaar aan sociale en culturele activiteiten kunt bedenken.’ Compensatie dorpshuizen Tot grote schrik van Van Selmen haar collega-bestuurders van de P10-gemeenten kwamen dorpshuizen eerst niet in aanmer- king voor compensatie vanwege corona. Toen de regering de vergoedingsregeling bekendmaakte, bleken de dorpshuizen te zijn uitgesloten. Probleemwas dat de beleidsmakers niet wisten onder welke categorie ze de dorpshuizenmoesten rubri- ceren: horecagelegenheid, clubhuis, of wat? In feite zijn ze als cruciale ontmoetingsplek zowel het een als het ander. De plattelandsgemeenten verenigd in P10 drongen er samenmet andere partijen zoals de Landelijke Vereniging van Kleine Kernen bij de regering op aan omhaar besluit te herzien. Met succes; in de defi- nitieve compensatieregeling zijn ook de dorpshuizenmeegenomen. Onmogelijke keuze Nu de crisis over haar hoogtepunt lijkt, is er weer meer mogelijk in de dorpshuizen. Dat neemt niet weg dat er nog steeds beperkingen zijn. En omdat zaalverhuur slechts mondjesmaat mogelijk is, blijft de horeca-omzet ver achter op de begroting. Ook de gemeente heeft daar last van. Van Selm: ‘We zijn bezig omde reële kosten van de coronacrisis voor onze gemeente in beeld te brengen. In de tussentijd hebben we alvast een regeling opgesteld waarmee we de onroerendezaakbelasting over 2020 teruggeven aan dorpshuizen en sportver- enigingen. Dat kunnen we doen omdat het Rijk ons compenseert. Het is echter niet zo dat we zwemmen in het geld. Integendeel, we hebben vooral in het sociaal domein grote tekorten. Daarvoor hebben we structureel meer geld nodig.’ Wat alle gemeenten sinds de transities parten speelt, is de wettelijk verplichte uitvoering van de jeugdzorg en deWmo. Het Rijk biedt onvoldoende financiële dekking voor de almaar oplopende kosten ervan. Van Selm: ‘Dat plaatst gemeenten voor een dilemma: moeten ze tegen een kind in problemen zeggen: “Komvolgend jaar maar terug want het geld is op”, of laten ze de tekorten in het sociaal domein ten koste gaan van speeltuinen, biblio- theken, zwembaden, infrastructuur en groenonderhoud?’ Meer geld in het fonds Doordat Opsterland die onmogelijke keuze niet wil maken, kampt het met tekorten op de begroting. Een situatie die door de coronacrisis de komende jaren naar verwachting alleenmaar zal verscherpen. ‘Het is het meest voor de hand liggend dat het gemeentefonds beter gevuld wordt om een gezonde financiële positie van álle gemeenten te waarborgen.’ ‘Wekunnendit financieel niet heel langvolhouden’ Ellen van Selm, burgemeester van het Friese Opsterland en tevens voorzitter van P10 – een vereniging van de grootste plattelandsgemeenten in ons land – ziet met enige ongerustheid de gevolgen van de coronacrisis op haar gemeente afkomen.