Agenda

www.socialevraagstukken.nl geeft een overzicht van congressen, lezingen en debatten over maatschappelijke kwesties. Heeft u ook een bijdrage voor de agenda? Stuur deze dan naar Marco Ploeger
  • 21 september

    Science Café: Queer-emancipatie - hoe progressief is Nederland nog?

    UTRECHT - Historicus Marijke Huisman, socioloog John de Wit en politicoloog Anne Louise Schotel over hoe inclusief Nederland écht is voor LHBTIQ+.

    Van pride parades tot een gay minister-president. Nederland ziet zich graag als progressief, maar lhbti+’ers ervaren nog altijd veel discriminatie. Waarom botst ons zelfbeeld met de werkelijkheid? Hoe kan de positie van queers in de maatschappij verbeteren? Met historicus Marijke Huisman (UU) over queer geschiedschrijving, socioloog John de Wit (UU) over minderheidsstress, en politicoloog Anne Louise Schotel (SCP) over de ‘zichtbaarheidsparadox’.

    → Meer informatie
  • 22 september

    Lezing: De mannen die de wereld herschrijven

    DEN HAAG - Wetenschapsjournalist en Volkskrant-redacteur George van Hal schreef samen met collega Laurens Verhagen het boek De Techbro's, waarin ze een ontluisterende blik geven op de miljardairs die Silicon Valley regeren én het Witte Huis infiltreren. Tijd om het gesprek aan te gaan. Elon Musk wil Mars koloniseren. Peter Thiel droomt van onsterfelijkheid. Sam Altman gelooft dat AI een godheid kan worden. En ondertussen bouwen ze, met hun kapitaal en technologie, rustig de democratie af.

    Tijdens deze sessie gaat George van Hal met ons in gesprek over het boek, zijn bevindingen en de vraag die misschien wel het meest urgent is: wat kunnen wij, studenten, docenten, medewerkers hier eigenlijk tegenin brengen?

    → Meer informatie
  • 22 september

    REPAIR. Learning Cultural Justice from the ABC Islands

    AMSTERDAM - REPAIR explores the enduring impact of colonial legacies on cultural heritage in the Dutch Caribbean by learning from reparative interventions developed in the ABC islands. How do local organisations engage with the painful histories and ongoing effects of colonialism and slavery? How do they put cultural justice into practice?

    → Meer informatie
  • 23 september

    Landelijke opening Week tegen Eenzaamheid

    HILVERSUM - De Week tegen Eenzaamheid start op 23 september met een inspirerende landelijke netwerkconferentie. Ontmoet professionals, vrijwilligers, beleidsmakers en ervaringsdeskundigen. Ontdek nieuwe inzichten en aanpakken, en ga naar huis met praktische handvatten voor de aanpak van eenzaamheid.

    De landelijke netwerkconferentie van de Week tegen Eenzaamheid brengt iedereen samen die zich in beleid of praktijk bezighoudt met het thema eenzaamheid. Tijdens deze dag ontmoet je vakgenoten, wissel je ervaringen uit en krijg je inzicht in actuele ontwikkelingen, succesvolle aanpakken en nieuwe onderzoeksresultaten.

    → Meer informatie
  • 24 september

    Agenda van het Sociaal Werk 2026 - met Marie Kamphuis Lezing door Jurja Steenmeijer

    UTRECHT - ‘Sociaal werker aan zet: meer professionele autonomie’ is het thema van de Agenda van het Sociaal Werk die op 24 september 2026 plaatsvindt bij The Colour Kitchen in Utrecht. Jurja Steenmeijer houdt de Marie Kamphuis Lezing. Als sociaal werker, ethica en auteur biedt zij een inspirerende visie op professionele autonomie in het sociaal werk. Diverse workshops gaan in op de positie van sociaal werkers.

    Het bestrijden van bestaansonzekerheid, het aanpakken van dakloosheid, meer inzetten van mantelzorgers: voor grote sociale opgaven wordt nadrukkelijk naar sociaal werkers gekeken. Dit roept vragen op rondom het thema professionele autonomie, waar de Agenda van het Sociaal Werk dit jaar over gaat.

    Denk aan vragen als: dreigen sociaal werkers een werktuig van beleid te worden? Staat hun professionele autonomie onder druk? Wat bedoelen we eigenlijk als we het hebben over de autonome professional?

    En minstens zo belangrijk: hoe kunnen we de autonomie van professionals bevorderen? Welke mogelijkheden voor autonomie zijn er wanneer er zorgtekorten of andere maatschappelijke vraagstukken moeten worden opgelost?

    → Meer informatie
  • 24 september

    Congres LVB en problematisch gedrag

    EDE - Mensen met een lichte verstandelijke beperking of zwakbegaafdheid (LVB) laten soms problematisch gedrag zien. Voorbeelden zijn agressief en sociaal onaangepast gedrag, verslavingen of psychische (internaliserende) problematiek. Dit vergt veel tijd en energie van begeleiders en behandelaars. Gelukkig staan de ontwikkelingen niet stil. Dit congres belicht een verscheidenheid aan nieuwe mogelijkheden om het gedrag van mensen (jeugdigen en volwassenen) met een LVB beter te begrijpen en te diagnosticeren.

     

    → Meer informatie
  • 24 september

    Debat: No Nonsense: De neoliberale omslag in Nederland

    AMSTERDAM - Na de financiële crisis van 2008 werd door velen het einde van het neoliberalisme aangekondigd. Dit bleek al snel een analytische misser. De bekende vrijemarktreceptuur werd tijdens de eurocrisis opnieuw uitgerold: privatisering, deregulering, flexibilisering en bezuinigingen op de publieke sector. Onder leiding van premier Mark Rutte had Nederland daarin een voortrekkersrol.

    Waarom ontpopte juist Nederland zich tot een van de felste begrotingshaviken? In zijn nieuwe boek No-Nonsense: A history of the Dutch neoliberal turn, laat Merijn Oudenampsen zien hoe de crisispolitiek van de jaren tachtig doorwerkte in het bezuinigingsbeleid tijdens de eurocrisis.

    → Meer informatie
  • 25 september

    Conferentie: Samen bouwen aan veiligheid voor vrouwen en lhbtiqa+ personen

    UTRECHT - Veiligheid gaat over de vrijheid om jezelf te kunnen zijn: niet twee keer na te hoeven denken of, hoe en met wie je over straat loopt. Tijdens de conferentie 'Samen bouwen aan veiligheid voor vrouwen en lhbtiqa+ personen' gaan we kijken wat er nodig is voor een toekomst waarin dit mogelijk is.

    Op 25 september organiseren de programma’s Veilige Steden en Regenboogsteden samen een landelijke conferentie in Utrecht: 'Samen bouwen aan veiligheid voor vrouwen en lhbtiqa+ personen'. Interesse? Noteer de datum vast in je agenda!

    De conferentie is bedoeld voor beleidsmedewerkers, belangenorganisaties, uitvoerende partijen en andere geïnteresseerden.

    → Meer informatie
  • 25 september

    Lectorale Rede Jessica Vervoort-Schel

    ROTTERDAM - Een zorgverlener die het niet meer weet. Een team dat uitgeput raakt. Een organisatie die uit onmacht maar weer doorverwijst. Soms loopt zorg vast. Wat wordt er zichtbaar als we niet alleen kijken naar gedrag, diagnoses of naar incidenten, maar aandacht hebben voor de verschillende dynamieken tussen mensen, systemen, verwachtingen en ervaringen? Wat als we uitgaan van de volledige context?

    → Meer informatie
  • 27 september

    Abel Herzberg lezing 2026 - Alicja Gescinska

    AMSTERDAM - Alicja Gescinska spreekt op 27 september 2026 de 37ste  Abel Herzberglezing uit. Trouw en de Rode Hoed organiseren deze lezing ter nagedachtenis aan de advocaat, procureur, toneel- en kroniekschrijver en essayist Abel Herzberg (Amsterdam, 1893-1989).

    Alicja Gescinska is filosoof. In haar werk richt ze zich op thema’s als vrijheid, waarheid en menselijkheid. Met essays, romans, poëzie en theater heeft ze zich ontwikkeld tot een invloedrijke stem. Haar werk werd meermaals bekroond, waaronder met de Socratesbeker 2026 voor Vrouwen in duistere tijden.

    De lezing is getiteld: Hand van hoop - reflecties op de vrede en het wrede in de mens

    Het is een van de favoriete frases van pacifisten wereldwijd: vechten voor vrede is even absurd als neuken voor maagdelijkheid. Wie geen oorlog wil, moet alleen maar de wapens weigeren. Maar is het wel zo simpel? En is pacifisme altijd een deugd en nobel? Is geweldloosheid tegenover gewelddadigheid soms geen vrijgeleide voor het uitleven van het kwaad?

    Al meer dan vier jaar is het Europese continent getekend en gelittekend door een bloederige oorlog. Die oorlog confronteert ons met de donkere diepte in de mens; een afgrond waarin de wreedaardigheid van onze soort zich openbaart. Een van de pijnlijkste symbolen daarvan is een klein stadje ten noorden van Kyiv, waarvan de naam een omineuze schandvlek in de geschiedenis van de mensheid is geworden: Boetsja. Wat leert ons wat daar is gebeurd over de mens? Deze lezing reflecteert op het kwaad in onze soort, en het antwoord dat wij daarop kunnen, en zouden moeten geven. Hoe kunnen we wreedheid voorkomen, hoe kunnen wij in de mens het eeuwige wrede ombuigen tot duurzame vrede?

     

    → Meer informatie
  • 28 september

    Democratie voor iedereen - Vraag het ze: de hetze voorbij

    AMSTERDAM - Het vertrouwen in de politiek staat onder druk: in 2025 had 40 procent van de mensen in Nederland vertrouwen in de politiek, een daling ten opzichte van een jaar eerder. Kamerleden vervullen een cruciale rol als schakel tussen overheid en samenleving.

    Hoe geef je die rol vorm in een tijd van wantrouwen en polarisatie? Vanavond ga jij als publiek zelf met Kamerleden in gesprek over vertrouwen, bereikbaarheid en het belang van een goed gesprek.

    Aansluitend lanceren we VraagHetZe: een nieuw platform waar burgers openbaar vragen kunnen stellen aan Kamerleden. Met dit platform zorgen wij ervoor dat jij antwoord krijgt op je vraag. Stel vanavond zelf de eerste vraag, live vanuit de zaal!

    → Meer informatie
  • 29 september

    Afscheidscollege Anja Machielse

    UTRECHT - De gemeente Rotterdam en Coalitie Erbij Rotterdam nodigen je van harte uit voor deze bijeenkomst. Met dit publiekscollege neemt professor Machielse afscheid van haar bijzondere leerstoel, waarmee een periode van elf jaar wordt afgesloten.

    In haar afscheidscollege deelt professor Anja Machielse de belangrijkste inzichten uit 25 jaar onderzoek naar sociale relaties en eenzaamheid. Aan de hand van herkenbare voorbeelden en wetenschappelijke kennis laat zij zien hoe betekenisvolle contacten ons leven verrijken – van onze eerste vriendschappen tot de relaties die ons op latere leeftijd ondersteunen.

    Anja Machielse is emeritus hoogleraar Humanisme en Sociale Weerbaarheid en bijzonder hoogleraar Sociale Weerbaarheid van Ouderen. Deze leerstoel is ingesteld door de Universiteit voor Humanistiek in samenwerking met de gemeente Rotterdam.

    → Meer informatie
  • 29 september

    Man en vrouw: hiërarchisch gelijk, biologisch verschillend

    BREDA - Waarom nemen we verschillen tussen vrouwen en mannen soms niet serieus genoeg? Waarom benadrukken we ze op andere momenten juist te sterk? En waarom schuurt dat steeds vaker in zorg, wetenschap en samenleving? Wat betekent dat voor vrouwengezondheid? En wat verandert er, bijvoorbeeld in de zorg, als we anders gaan kijken? Wat gebeurt er als we verschillen niet vooral zien als probleem of tegenstelling, maar ook als bron van aanvullende kwaliteiten, perspectieven en kracht?

    Tijdens deze editie van Avans Studium Generale verkennen we wat verschillen tussen vrouwen en mannen betekenen voor gezondheid, zorg en samenleving. Vrouwengezondheid vormt daarbij het vertrekpunt. We onderzoeken wat er verandert wanneer we elkaar beter begrijpen en erkennen.

    → Meer informatie
  • 8 oktober

    Herstelcongres: Innovatieve sleutels in de GGZ

    DRIEBERGEN - Het herstel van mensen in de langdurige ggz blijft een uitdaging. Ondanks alle kennis blijft het zoeken naar werkzame sleutels. In dit Herstelcongres staan actuele en vernieuwende perspectieven centraal, zodat herstelondersteunende zorg verder kan worden versterkt. Te denken valt aan: patroondiagnostiek, leefstijl, emotieregulatie, traumasensitieve zorg, financieel welzijn en passende woonvormen voor mensen met ernstige psychische aandoeningen. Maar ook project Groen, laat ons zien hoe de zorg ook echt anders kan.

    In dit congres komen wetenschappelijke inzichten, professionele expertise en ervaringskennis samen, met oog voor de mens achter de problematiek en de context waarin herstel plaatsvindt. Het congres biedt ruimte voor reflectie, dialoog en praktische handvatten voor de dagelijkse praktijk. Deelnemers krijgen inspiratie en concrete aanknopingspunten om bij te dragen aan een menswaardige, effectieve en toekomstbestendige GGZ, waarin participatie, betekenisgeving en eigen regie centraal staan.

    → Meer informatie
  • 12 oktober

    Focusweek Armoede 2026

    ONLINE - De Focusweek Armoede verrijkt je met kennis over geldzorgen en -problemen, langdurige armoede en wat dit met mensen doet. We gaan in op oorzaken en gevolgen van niet kunnen rondkomen, stress en emoties bij armoede en schulden, het signaleren van schulden en de structurele oorzaken van armoede.

    Niet iedereen in Nederland heeft dezelfde kansen op een goede gezondheid. Voor mensen die dagelijks bezig zijn met rondkomen, staat het leven vaak in het teken van overleven. Dat heeft invloed op fysieke, mentale en sociale gezondheid. Dit jaar is het thema van de Focusweek Armoede '(On)gelijke kansen op gezondheid'. Met de focusweek en tijdens de bijeenkomsten leggen we de nadruk op ervaringen van mensen in armoede of met geldzorgen. En delen we kennis over de relatie tussen armoede, gezondheid en gelijke kansen.

     

    → Meer informatie
  • 12 oktober

    Week tegen Armoede: Q&A met ervaringsdeskundigen over armoede en gezondheid

    NIJMEGEN - Ook dit jaar trappen Movisie en de HAN de Week tegen Armoede / Focusweek Armoede gezamenlijk af met een Live Q&A met ervaringsdeskundigen.

    Tijdens de bijeenkomst staat het thema ‘(On)gelijke kansen op gezondheid’ centraal. Drie ervaringsdeskundigen vertellen over hoe zij te maken kregen met geldzorgen. En hoe deze geldzorgen invloed hadden op hun gezondheid en hun kansen, of andersom. Wat heeft hen geholpen hier weer uit te komen?

    → Meer informatie
  • 14 oktober

    Webinar Focusweek Armoede: ‘De onzichtbare rekening’

    ONLINE - Tijdens dit webinar onderzoeken we welke mensbeelden schuilgaan achter geldzorgen en armoede, en hoe deze bijdragen aan stigma, gezondheidsverschillen en ongelijke kansen. We kijken niet alleen naar zichtbare vooroordelen, maar ook naar verborgen stigma's die doorwerken in zelfbeeld, welzijn, participatie, regelingen en taal. Waarom zien we financiële problemen vaak als een persoonlijke schuld? En wat doet dat met mensen?

    Ervaringsdeskundigen Jessica van Hinthem en Marc Mulder maken korte metten met onjuiste mensbeelden. Ook leggen ze uit wat stigma betekent en welke impact dit heeft op mensen, hun gezondheid en hun kansen. Sluit aan bij het webinar en leer kritisch kijken naar je eigen (onbewuste) vooroordelen en de invloed daarvan.

    → Meer informatie
  • 22 oktober

    Seminar “Financiële steun voor kinderen in grensoverschrijdende situaties: lessen uit het verleden en uitdagingen voor de toekomst”

    MAASTRICHT - Nederland, België en Duitsland hebben een grensregio waarin duizenden gezinnen dagelijks te maken hebben met grensoverschrijdende arbeid, wonen en sociale zekerheid. In deze context blijkt dat de coördinatie van financiële steun voor kinderen, zoals gezinsbijslagen en andere kind-gerelateerde voorzieningen, niet altijd aansluit bij de realiteit van mobiele gezinnen. Verschillen in nationale stelsels, complexe Europese coördinatieregels en uitvoeringsvraagstukken kunnen leiden tot onzekerheid, administratieve lasten en vertragingen in de ondersteuning van kinderen.

    Tijdens dit seminar gaan sprekers uit wetenschap, beleid en uitvoeringspraktijk in op de lessen die 125 jaar grensoverschrijdende sociale zekerheid en de huidige praktijk bieden voor de toekomst van de Europese coördinatie van gezin gerelateerde sociale zekerheid.

    Mede aan de hand van recente Nederlandse voorstellen voor vereenvoudiging van de Europese coördinatieregels wordt besproken hoe procedures kunnen worden
    vereenvoudigd, de samenwerking tussen bevoegde instanties kan worden versterkt en de rechtszekerheid van grensoverschrijdende gezinnen kan worden verbeterd.

    Datum: 22 oktober 2026, 10.15-17.00
    Ruimte: 0.009, Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Kapoenstraat 2, Maastricht

    → Meer informatie
  • 29 oktober

    Jaarsymposium Werkplaatsen Sociaal Domein: Het sociale in meervoud

    ALMERE - Het is niet nieuw dat de domeinen wonen en zorg hun maatschappelijke opgaven verbinden met een sociale invalshoek. Maar op dit moment gebeurt dit op een bijna ongekend grote schaal. Tijdens dit jaarsymposium dat de Werkplaatsen Sociaal Domein samen met Movisie organiseren op donderdag 29 oktober, brengen we deze werelden samen.

    Met onderzoekers, docenten, professionals en beleidsmakers verkennen we vragen als: welk type sociaal werk staat centraal, welke plek krijgt het in de aanpak van organisaties en wat betekent dit voor het sociaal domein? Is dit erkenning, of roept het ook nieuwe zorgen en spanningen op?

    Verwacht inspirerende bijdragen, deelsessies waar de werkplaatsen opbrengsten van hun werk presenteren en volop ruimte voor ontmoeting en uitwisseling.

     

    → Meer informatie
  • 30 oktober

    Onze Jeugd Congres: Wat bezielt je? Bezieling als fundament voor samenwerking

    UTRECHT - Van systemen die schuren tot samenwerking die stokt. In onderwijs, jeugdwerk en beleid lopen professionals én jongeren regelmatig vast binnen structuren en interventies die ooit bedoeld waren om te helpen. We weten inmiddels goed wat niet werkt. Toch voeren we het gesprek vaak op precies die niveaus en blijven we om het echte vraagstuk heen draaien.

    Daarom brengt het OJ-congres op 30 oktober 2026 onderwijs, gemeenten en jeugdwerk samen rond één centrale vraag: Wat bezielt je? Bezieling is vanuit dit perspectief geen bijzaak, maar de motor onder vakmanschap en samenwerking.

    Het OJ-congres is in de eerste plaats een interactieve ontmoeting. Via gesprekken, interviews, creatieve werkvormen en ervaringsgerichte sessies bouwen we samen aan nieuwe perspectieven op samenwerken rond kinderen en jongeren. Je gaat naar huis met nieuwe energie, scherpte op je eigen rol en het vertrouwen dat jouw vakmanschap ertoe doet – of dat nu binnen het onderwijs, jeugdwerk of beleid is.

    → Meer informatie
  • 3 november

    Congres: Recht op een humane bejegening

    DEN HAAG - Waarom is het belangrijk dat justitiabelen humaan worden behandeld en wat heeft de maatschappij daaraan? Wat is nodig voor een humane bejegening en hoe ziet het recht op een humane bejegening eruit? Hoe heeft zich dat door de eeuwen heen ontwikkeld?

    Deze en andere vragen staan centraal tijdens het RSJ-congres Recht op een humane bejegening.

    Op 3 november 2026 brengt de Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) professionals, beleidsmakers, uitvoeringsinstanties en ervaringsdeskundigen samen om te discussiëren over een fundamenteel recht: het recht om als mens te worden gezien en behandeld. Door middel van plenaire sessies en discussies verkennen we hoe humane bejegening in de praktijk kan worden verankerd en wat er nodig is om dit recht daadwerkelijk te garanderen.

    → Meer informatie
  • 5 november

    Symposium Waardenwerk: Conflict en verbinding. Het relationele perspectief van Jessica Benjamin

    UTRECHT - Jessica Benjamin is een van de belangrijkste hedendaagse vernieuwers van het psychoanalytische, sociaal-filosofische en feministische denken. Haar boeken zijn in twintig talen vertaald en zij is een geliefd spreker op vele congressen in de VS en in andere landen.

    Met uitzondering van psychoanalytici en psychotherapeuten, is haar denken in Nederland nog relatief onbekend. Dat is jammer, want haar ideeën zijn niet alleen voor therapeuten, coaches en begeleiders van groot belang, maar ook voor professionals die in hun werk te maken hebben met complexe relationele vragen rond conflict en verbinding, zoals in de zorg, in het sociaal domein, in het onderwijs en bij politie en justitie.

    → Meer informatie
  • 11 november

    Els Borst Lezing: AI in de zorg

    AMSTERDAM - De 13e CEG-Els Borst Lezing is dit jaar in debatcentrum de Rode Hoed in Amsterdam. Op woensdagmiddag 11 november nemen hoofdsprekers Jeroen van den Hoven en Karin Jongsma je mee in de wonderlijke en soms ook complexe wereld van de kunstmatige intelligentie in de zorg. Ze gaan onder meer in op dilemma’s bij het gebruik en de ethische waarden die daarbij op het spel staan.

    → Meer informatie
  • 17 december

    Het systeem uit: UWV

    AMSTERDAM - UWV verkeert in de problemen door complexe wetgeving en grote personeelstekorten. Wat is er nodig om uit het systeem te breken?

    Een miljoenenstrop dreigt voor UWV, de instantie die gaat over de uitkeringen. Tienduizenden WIA- en Wajong-uitkeringen zijn afgelopen jaren verkeerd berekend. Fouten die invloed hebben op de duur en de hoogte van de uitkering.

    De hersteloperatie gaat nog jaren duren. De regelgeving is te complex, klinkt het. Bovendien kampt UWV met grote personeelstekorten. Hierdoor zijn ook de wachtlijsten voor een uitkering erg lang.

    De verzorgingsstaat komt op die manier onder druk te staan. Want hoe stevig is ons sociale vangnet nog wanneer uitvoeringsorganisaties moeite hebben om volgens de huidige wet- en regelgeving burgers te geven waar ze recht op hebben? In de sloteditie van Het systeem uit nemen we de problemen bij UWV onder de loep. In hoeverre belemmert de wetgeving de correcte uitvoering? En wat is er nodig om uit het systeem te breken?

    → Meer informatie