COLUMN Waarom Voetbal Inside moet blijven

Er is de afgelopen dagen veel kritiek geuit op ‘Voetbal Inside’. Ik las zelfs oproepen tot een boycot of tot het weghalen van het programma. Alhoewel ik de kritiek best begrijp zou dat echt jammer zijn. Voetbal Inside moet behouden blijven. Want waar vind je op de Nederlandse televisie verder nog fragiele mannelijkheid zo breed uitgemeten?

Elk pijnpuntje van de traditionele man-in-crisis komt in Voetbal Inside aan bod: sterke zwarte vrouwen, homoseksuele voetballers, geëmancipeerde transvrouwen. En ja hoor, de heren van Voetbal Inside zijn weer helemaal van slag. Dan regent het foute grappen, en ondoordachte vooroordelen. Voor mij is het elke week weer voer voor antropologen!

Bij Voetbal Inside kun je elke week nog steeds verbaasd kijken naar een team vol oude en vooral ouderwetse mannen in hun natuurlijke habitat, de borreltafel. En dat in 2018, terwijl buiten op straat steeds meer trotse papa’s, met hun baby op de borst, kiezen voor meer zorg en aandacht voor hun gezin. Hedendaagse mannen willen een leven waarin zij zelf hun keuzes kunnen maken en gaan vol overgave en gevoel relaties aan met anderen.

Daarom pleit ik vanuit antropologische én historische interesse dat Voetbal Inside moet blijven. Onze kinderen kunnen door dit programma een beter beeld krijgen van hoe het ooit was en wat de voordelen zijn van de huidige tijd. Het RTL7-programma is een hilarisch overblijfsel uit een tijd dat mannen en vrouwen hun leven lieten bepalen door strakke gendernormen en al even strakke stropdassen. Aan de hand van dit programma kunnen we komende generaties helder uitleggen hoe het was toen er nog geen smartphones waren. Sommige mensen (ja, echt!) dachten dat witte heteroseksueel geaarde mannen van nature superieur zijn boven andere mensen.

In het programma kun je met eigen ogen zien wat wetenschappers (Lick, Johnson en Riskind in 2015 en Techakesari, Louis en Barlow in 2015) met hun experimenten aantoonden. Als het type man die bijzonder hecht aan een ouderwetse vorm van mannelijkheid, zichzelf bedreigd voelt in de eigen mannelijkheid (en daar is niet veel voor nodig), dan gaan deze mannen negatief en zelfs agressief reageren. Die agressie richt zich dan met name op mensen die in de ogen van deze mannen, niet voldoen aan hun strakke en rigide gendernormen. Bijvoorbeeld, je raadt het al, door mensen belachelijk te maken die bijvoorbeeld een andere seksuele voorkeur hebben of die transgender zijn.

Ondanks mijn interesse in het programma, toch nog een tip voor de TV-makers, want Voetbal Inside kan nóg beter. Het zou handig zijn als een voice-over voortaan het gedrag van de borreltafelaars aan de kijker duidt. Bij Discovery Channel is dat ook altijd zo verhelderend. En de titel moet natuurlijk anders, want met een andere naam breng je de goede naam van het voetbal (óók dat van het mannenvoetbal) niet in gevaar. ‘Inzicht in fragiele mannelijkheid’ of ‘Oude mannen in crisis’ misschien? In ieder geval liever niet iets met voetbal.

Hanneke Felten is projectleider Effectiviteit en diversiteit bij Movisie en projectleider van de Alliantie Genderdiversiteit.