Lhbt’s hebben meer rolmodellen nodig op het werk

Lesbiennes, transgenders, homo’s en biseksuelen durven op hun werk vaak niet openlijk voor hun seksuele of gender identiteit uit te komen. Hun onzichtbaarheid betekent dat ze ook weinig rolmodellen hebben. Toch zijn die uiterst belangrijk voor gelijkheid voor lhbt’s op de werkvloer. 

Lhbt-werknemers [1] die net als ieder ander carrière willen maken, worden vaak geconfronteerd met specifieke belemmeringen, zoals vooroordelen, ongelijke kansen, ontbreken van antidiscriminatiebeleid en pesterijen op het werk. Het vergroten van de zichtbaarheid van lhbt-leiders die op het werk openlijk uit de kast zijn, kan een eerste start zijn om nieuwkomers en zittende medewerkers te voorzien van stimulerende rolmodellen. Het begrijpen van de manieren waarop rolmodellen anderen kunnen inspireren en beïnvloeden, is een cruciale stap in het bevorderen van een inclusieve werkplek.

Rolmodellen kunnen eigenwaarde helpen vergroten

Rolmodellen zijn mensen naar wie anderen kunnen opkijken en die een bron van inspiratie en motivatie kunnen zijn. Individuen leren van het kijken naar anderen. Getuige zijn van het succes van anderen stelt mensen in staat te geloven dat ze op dezelfde manier kunnen slagen en moedigt hen aan om grotere inspanningen te leveren en volhardender te zijn in het omgaan met problemen.

Dergelijk empowerment kan met name waardevol zijn voor werknemers uit minderheidsgroepen zoals lhbt's. Door discriminatie en stigma van oudsher geloven leden van minderheidsgroepen vaak minder in zichzelf, verdienen ze minder en hebben ze slechtere vooruitzichten op een baan.

Het hebben van een rolmodel kan krachtige gevolgen hebben: het hangt samen met een groter gevoel van eigenwaarde, betere schoolprestaties, verbeterde leiderschapsvaardigheden voor vrouwen en minder risicovol gedrag bij adolescenten.

Vergelijkbare mensen inspireren

Om rolmodellen effectief te laten zijn, moeten mensen hen zien als vergelijkbaar met zichzelf. Vrouwen worden meer geïnspireerd door prominente vrouwelijke rolmodellen, etnische minderheden door rolmodellen van dezelfde etnische achtergrond en lhbt-studenten door rolmodellen met dezelfde seksuele gerichtheid.

Zulke rolmodellen kunnen een richtsnoer bieden voor de specifieke uitdagingen van het ​​minderheid zijn op het werk. Ze zouden dus lhbt-werknemers kunnen inspireren en vooruit helpen op manieren die heteroseksuele of cis-gender rolmodellen niet kunnen.

Lhbt-rolmodellen zijn schaars

Rolmodellen kunnen echter vooral voor lhbt-werknemers ongrijpbaar zijn. Niet alleen zijn lhbt’s ernstig ondervertegenwoordigd in openbare of machtsposities, maar ze verbergen vaak hun lhbt-identiteit als gevolg van negatieve reacties van collega's en discriminatie.

Vanwege deze schaarste hebben lhbt's meer kans om rolmodellen bij media en publieke figuren te vinden. Bijvoorbeeld, de coming-out van de Amerikaanse comédienne Ellen DeGeneres op televisie liet jonge lhbt’s voelen dat het prima was om gay te zijn en inspireerde hen om trots te zijn op hun identiteit.

Beroemdheden kunnen psychisch leed ook vergroten

Maar de positieve invloed van personen die ver van ons af staan is beperkt: rolmodellen lijken het meest effectief binnen persoonlijke relaties, waarin betrokkenheid en zorg voor elkaar kunnen worden uitgedrukt.

Ontoegankelijke rolmodellen kunnen psychisch leed zelfs vergroten doordat ze voortdurend herinneren aan de afwezigheid van toegankelijke anderen die je ondersteunen en accepteren voor wie je bent. Lhbt-beroemdheden kunnen dus niet de echte mentoren en ondersteunende figuren uit het dagelijkse leven vervangen.

Het feit dat nabijere en toegankelijkere rolmodellen bijzonder waardevol zijn voor lhbt's en leden van andere minderheidsgroepen, betekent echter niet dat van iedereen verwacht kan worden dat hij of zij als ambassadeur optreedt voor de groep. Sommige mensen voelen zich nu eenmaal meer op hun gemak in die rol dan anderen. Ook besluit je niet om een ​​rolmodel te zijn, maar je wordt door anderen als zodanig gezien.

Er is meer nodig dan een uit de kast gekomen CEO

De kansen voor identificatie met rolmodellen moeten daarom worden verbeterd door een breed scala aan lhbt-professionals onder de aandacht te brengen met speciale interventies op scholen, universiteiten en werkplekken.

Dit kan bijvoorbeeld door middel van netwerkevenementen of stages in bedrijven die diversiteit en inclusie als een onderdeel van hun bedrijfsidentiteit beschouwen.

Bovendien moeten bedrijven hun werknemers informeren over de invloed van rolmodellen en over diversiteit en inclusie in bredere zin. Ze moeten eveneens lhbt-professionals aanmoedigen om een ​​actieve en zichtbare rol in het bedrijf te spelen, om als rolmodel voor toekomstige generaties te kunnen fungeren.

De CEO die uit de kast is, kan een krachtige symbolische functie hebben, maar rolmodellen zijn belangrijk in alle lagen van de organisatie om lhbt's vergelijkbare en toegankelijke bronnen van begeleiding en ondersteuning te bieden.

Een inclusieve omgeving is de sleutel om dit doel te bereiken: mensen zullen veel sneller geneigd zijn uit de kast te komen, waardoor ze als rolmodel kunnen fungeren, als ze zich opgenomen, veilig en geaccepteerd voelen voor wie ze zijn.

Luisa Liekefett volgt een masteropleiding psychologie aan de Braunschweig University of Technology, Duitsland. Jojanneke van der Toorn is bijzonder hoogleraar LGBT Workplace Inclusion aan de Universiteit Leiden. Dit artikel is een bewerkte vertaling van hun artikel in New Horizons. Van dit artikel is ook een PDF beschikbaar.

Noot: 

Hoewel lhbt de afkorting is van een beperkt aantal categorieën, gebruiken we het in dit artikel omdat het meeste sociaal psychologisch onderzoek op dit gebied is gedaan onder of over mensen die zich identificeren als lesbisch, homoseksueel, biseksueel en/of transgender. Het is echter belangrijk op te merken dat seksuele gerichtheid, genderidentiteit en expressie, en geslachtskenmerken veel diverser zijn dan deze vier letters suggereren.

 

Foto: Diego Radamés Santos (Flickr Creative Commons)