feiten – Sociale Vraagstukken

Kloof tussen stad en platteland is geen spook

Met zijn positivistische nadruk op feiten, vergeet Jan Willem Duyvendak een belangrijke les uit de sociologie: de ervaring van verschil telt wel degelijk. Ook als het gaat om het onderscheid tussen stad en platteland, stelt hoogleraar Bettina Bock.

Door Bettina Bock
8 januari 202615 januari 2026

Het begrip ‘feit’ moet beter omschreven worden

In discussies over migratie, wetenschap en waarheid duikt het begrip ‘feit’ voortdurend op, maar zelden wordt duidelijk wat ermee bedoeld wordt. Wetenschapshistoricus Sjang ten Hagen onderzoekt waarom ‘feit’ in de sociale wetenschappen zo’n dubbelzinnig begrip is – en waarom dat ertoe doet.

Door Sjang ten Hagen
25 november 202515 januari 2026

De opleidingsscheidslijn is echt – en ze doet ertoe

In reactie op Jan Willem Duyvendaks boek Spookkloven stellen hoogleraren Anchrit Wille en Mark Bovens (emeritus) dat de opleidingskloof geen spookbeeld of mening is, maar een aantoonbare scheidslijn in politiek en samenleving – gebaseerd op feiten, niet op gevoel.

Door Anchrit Wille, Mark Bovens
30 oktober 202515 januari 2026

Kennis en ervaren status verklaren opleidingskloof in klimaatscepsis

Theoretisch geschoolden maken zich grotere zorgen over klimaatverandering en hebben meer vertrouwen in klimaatwetenschap dan praktisch geschoolden. Kennis en ervaren sociale status verklaren het verschil, zeggen onderzoekers van de Erasmus Universiteit.

Door Anne Hoekstra, Kjell Noordzij, Willem de Koster, Jeroen van der Waal
8 juli 202415 januari 2026

Rapporten over institutioneel racisme laten veel steken vallen

Er mankeert van alles aan methoden en begrippen in rapporten over institutioneel racisme, vindt universitair hoofddocent Hans Siebers. Dat leidt tot verkeerde aanbevelingen en ongefundeerd kabinetsbeleid.

Door Hans Siebers
16 januari 202315 januari 2026

Ook ongemakkelijke (on)waarheden moeten publiekelijk besproken kunnen worden

Nepnieuws lijkt in Nederland nog geen groot probleem. Maar het is voor een weerbare democratie belangrijk om op digitalisering te anticiperen, betogen de auteurs van een recent advies van de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB). Dat vergt ook politici die tegenspraak waarderen.

Door Katrien Termeer, Jasper Zuure
21 juni 201915 januari 2026

Neutrale wetenschap is fictie

Voor we met kennis en onderzoek beter beleid kunnen maken, moeten we ons eerst afvragen hoe het staat met de neutraliteit van wetenschap, meent ethicus Marcel Becker. Er is altijd het gevaar dat opdrachtgever en samenleving op een eigen manier met de onderzoeksresultaten aan de haal gaan.

Door Marcel Becker
18 januari 201915 januari 2026

Goed sociaal werk vereist een kritische benadering van wetenschap

Sociaal werkers maken vaak op vanzelfsprekende wijze gebruik van sociaalwetenschappelijke kennis. Er zit echter een keerzijde aan deze kennis, met name aan het categoriserende spreken over mensen. Aan termen als kwetsbaar, beperkt zelfredzaam en weerstand kleeft een impliciete normativiteit die sociale onrechtvaardigheid in stand houdt.

Door Fons Klaase
18 december 201715 januari 2026

Sociaal werk

Populist maakt in democratie misbruik van waarheid

De huidige ‘post-truth’ samenleving dwingt ons om opnieuw na te denken over de relatie tussen waarheid, democratie en vrij spreken. Het vrijmoedig spreken van de waarheid, zegt filosofe Martine Prange, heeft regels nodig om populistisch misbruik te voorkomen.

Door Martine Prange
4 mei 201715 januari 2026