Dossier

Maatschappelijk onderzoek corona

Maatschappelijk onderzoek naar corona / covid analyseert gevolgen voor gezondheid, welzijn, armoede, participatie, onderwijs, zorg, ongelijkheid en sociale samenhang, om beleid en interventies beter te onderbouwen.

Versterk de veerkracht van de zzp’er
Herdefinitie van wie zzp’er is en wie niet helpt zeker om de kwetsbare positie van de zzp’er te verbeteren. Maar de minister kan meer doen, zegt hoogleraar Paul de Beer. Hij pleit voor betere toegankelijkheid van de bijstand voor zelfstandigen.
Door Paul de Beer
19 mei 202315 januari 2026
- Bestaanszekerheid
- Publiek management
Lessen uit coronatijd: wijkinitiatieven verdienen erkenning en waardering
Den Haag en haar bewoners behielden tijdens de coronacrisis hun veerkracht. Dat was grotendeels dankzij de inzet van wijkinitiatieven, zeggen de Haagse onderzoekers Hasse van der Veen, Jan Maessen, en Katja Rusinovic. Een succes om te behouden, ook buiten crisistijd.
Door Hasse van der Veen, Jan Maessen, Katja Rusinovic
13 oktober 202215 januari 2026
- Burgerparticipatie
- Pandemie
Corona-onderzoek: lokaal gemeenschapsleven is veerkrachtig
Het gemeenschapsleven is veerkrachtig, organisaties vallen niet zomaar om en de wil om iets goeds te doen voor een ander verdwijnt niet snel. Deze conclusies staan in een onderzoek onder ruim duizend lokale instellingen in Den Bosch over de invloed van corona op het gemeenschapsleven. Jan de Rond, Lucas Meijs en Ivo Geers lichten hun onderzoek toe.
Door Jan de Rond, Lucas Meijs, Ivo Geers
17 februari 202215 januari 2026
- Burgerschap
- Pandemie
Eerste lockdown had groot effect op mantelzorg
‘We varen op zicht’, zei de premier over maatregelen die hij in het voorjaar 2020 trof om de coronapandemie onder controle te houden. De aandacht ging vooral uit naar de ziekenhuiszorg. Voor de onbetaalde hulp aan zieken of ouderen was weinig aandacht. Nieuwe cijfers laten zien dat de ingrepen grote effecten hadden op de mantelzorg. Zo ligt bijvoorbeeld overbelasting op de loer.
Door Alice de Boer, Ellen Verbakel, Klara Raiber
27 september 202115 januari 2026
- Ouderen
- Zorg & Welzijn
COLUMN — Vermijd polarisatie over vaccinaties
Het is verleidelijk om mensen die zich niet gevaccineerd hebben als asociaal te bestempelen. Ze brengen de gezondheid en vrijheid van andere mensen in gevaar, ze hebben maling aan de wetenschap, ze belasten de ziekenhuizen en verdringen daarmee de zorg voor mensen die zich wel netjes laten vaccineren of brengen op andere wijze schade toe […]
Door Marcel Canoy, Sandra van Dijk
22 september 20214 oktober 2021
- Pandemie
- Radicalisering
Het stormde, maar we zaten in hetzelfde schuitje
SCP-onderzoek laat zien dat kort na de uitbraak van de coronapandemie in ons land een positieve stemming overheerste. Van het saamhorigheidsgevoel en vertrouwen van destijds lijkt nu weinig meer over. Toch leert die eerdere episode ons iets over wat mensen echt belangrijk vinden.
Door Paul Dekker, Josje den Ridder, Emily Miltenburg
30 juni 202115 januari 2026
- Bestaanszekerheid
- Pandemie
De lessen van een aangekondigde en toch alles ontwrichtende pandemie
Ondanks de waarschuwingen voor een aanstaande pandemie, overviel de coronacrisis ons volkomen. De WRR zet de geleerde lessen op een rij, opdat de overheid toekomstige crises beter het hoofd kan bieden.
Door Victor Toom, Ruth Mampuys, Marianne de Visser
22 juni 202115 januari 2026
- Pandemie
Corona maakt kwetsbare jongeren horendol
Kwetsbare jongeren gaan gebukt onder grote stress, vanwege de coronamaatregelen. Ze zijn hun dagelijkse routine kwijt en staan daardoor nog meer onder druk van een steeds complexere samenleving en dwingende ouders.
Door Peer van der Helm, Heleen Wesselius
2 juni 202115 januari 2026
- Jongeren
- Pandemie
Coronamaatregelen versterken arbeidsmarktongelijkheden
De maatregelen om de verspreiding van het COVID-19-virus te beteugelen, die al sinds medio maart 2020 in Nederland en Vlaanderen van kracht zijn, hebben een versterkend effect op de ongelijkheden op de arbeidsmarkt.
Door Roel Schouteten
14 mei 202115 januari 2026
- Bestaanszekerheid
- Pandemie
Geen herstel maar hervorming na deze crisis
Steeds meer politici en belangenverenigingen roepen om een ‘nationaal herstelplan’. Dit suggereert dat de huidige crisis plotseling zaken heeft geschaad die ook gemakkelijk hersteld kunnen worden. Koen Frenken ziet dat anders: het zijn vooral structurele ongelijkheden die door de coronacrisis groter werden. Om die aan te pakken zijn geen herstelplannen, maar hervormingen nodig.
Door Koen Frenken
29 april 202115 januari 2026
- Pandemie
- Publiek management
Geen knoet erover, maar perspectief bieden
De pandemie heeft grote gevolgen voor het fysieke en mentale welbevinden van Nederlanders. Vooral jongeren hebben last van angst en stressgevoelens. Dit blijkt uit drie internetenquêtes uitgevoerd in maart, juli en november 2020 door onderzoekers van de Erasmus Universiteit Rotterdam, de Vrije Universiteit en de Haagse Hogeschool. Om rebellerende jongeren in te tomen, is het beter om hen perspectief te bieden in plaats van de knoet te hanteren.
Door Erik Snel, Jan de Boom, Godfried Engbersen
16 februari 202115 januari 2026
- Pandemie
- Zorg & Welzijn
INTERVIEW — ‘We maken onze eigen regels’ – hoe gezinnen zich gedragen tijdens de lockdown
Hoe gaan we om met de strikte regels die ons gedrag reguleren? De vorige lockdown laat al zien dat we in de praktijk vaak schipperen, blijkt uit sociologisch onderzoek naar die periode.
Door Marcel Ham, Elisa van Gent
28 december 202024 december 2020
- Jeugd, Gezin & Onderwijs
- Pandemie
Wenkend perspectief harder nodig dan ooit
Onderzoek naar de impact van COVID-19 voor de steden Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en landelijk toont dat de angst voor het virus in november bijna weer terug is op het niveau van het voorjaar. Mensen, vooral de kwetsbaren, willen iets hebben om naar uit te kijken.
Door Marianne van Bochove, Jan de Boom, Godfried Engbersen, Erik Snel, André Krouwel, Katja Rusinovic
18 december 202015 januari 2026
- Pandemie
Een hevige crisis, met weinig schokkende gevolgen voor onze houdingen
Het aanbreken van de tweede corona golf is een goed moment om na te gaan of onze waarden en opvattingen veranderd zijn tijdens de eerste. Tim Reeskens en Quita Muis presenteren resultaten van representatief onderzoek waarbij Nederlanders ondervraagd zijn midden in de ‘intelligente lockdown’.
Door Tim Reeskens, Quita Muis
9 oktober 202015 januari 2026
- Publieke omgangsvormen
- Sociologisch onderzoek
INTERVIEW — Corona-onderzoeker Marianne van Bochove: zzp’ers en mensen met een uitkering zijn heel onzeker
Meer dan een derde van de Nederlanders is bang voor verlies aan inkomen of merkt dat al. Ruim een kwart van de werknemers is bang voor baanverlies. En een kwart van de bevolking vreest zelf Covid-19 op te lopen, bijna de helft vreest dat voor zijn of haar familie.
Door Marcel Ham
2 september 202011 september 2020
- Sociologisch onderzoek
INTERVIEW — Sociaal werkers hebben zorgen over meer beeldbellen
Hoe geven sociaal werkers hun werk vorm in coronatijd? Uit een landelijk onderzoek blijkt dat veel professionals vrij snel overschakelden naar technische vormen van contact, maar ook dat veel van hen zich zorgen maken over de afname van face-to-face-ontmoetingen.
Door Evelien Vos
3 augustus 20202 september 2020
- Sociaal werk
- Technologie
INTERVIEW — Onderzoeker Katja Rusinovic: ‘De crisis treft niet iedereen in gelijke mate’
Corona treft de ene groep veel harder dan de andere. Dat is opvallendste uitkomst volgens Katja Rusinovic in een gisteren verschenen groot onderzoek naar de maatschappelijke gevolgen van covid-19 in Den Haag. ‘Mensen met de zwakste positie op de arbeidsmarkt worden het hardste getroffen.’
Door Marcel Ham
28 mei 20202 september 2020
- Pandemie
- Sociologisch onderzoek
Angst, stress en somberheid door corona: verhalen achter de cijfers
De coronacrisis maakt mensen angstig, gestrest of somber. Maar waarom precies? Wat is het verhaal achter de cijfers? Onderzoeker Marianne van Bochove dook in de antwoorden op de open vragen van het grote Nederlands-Rotterdamse onderzoek.
Door Marianne van Bochove
22 mei 202015 januari 2026
- Pandemie
- Sociologisch onderzoek
INTERVIEW — Godfried Engbersen: ‘De angst en stress die de crisis meebrengt is saillant’
Veel mensen voelen zich bedreigd en zijn angstig, laat een eerste groot Nederlands-Rotterdams onderzoek naar de coronacrisis zien. Er is ook veerkracht en een grote bereidheid om elkaar te helpen. Projectleider Godfried Engbersen reflecteert: 'We moeten oog krijgen voor de emotionele aspecten van de crisis.’
Door Marcel Ham
30 april 20202 september 2020
- Pandemie
- Sociologisch onderzoek